Regels schrappen?

Geplaatst op 10 nov 2011 , bijgewerkt 10 nov 2011, 23:00

Deze week werden mijn juridische maatje Jurgen Jansen en ik bevraagd door een onderzoeksbureau. Het bureau was ingeschakeld door het ministerie van I...

Deze week werden mijn juridische maatje Jurgen Jansen en ik bevraagd door een onderzoeksbureau. Het bureau was ingeschakeld door het ministerie van Infrastructuur en Milieu. Met als opdracht: onderzoek welke regels in de ruimtelijke ordening we kunnen schrappen. Nou, daar gingen we met alle plezier eens goed voor zitten. Want er zijn volgens ons genoeg zaken die efficiënter kunnen.

Bijvoorbeeld de afhandeling van aanvragen voor met name kleine bouwvergunningen. En gemeenten zouden burgers met verbouwplannen veel meer de helpende hand kunnen bieden. De zaken die wij noemden gaan echter niet zozeer over een teveel aan regels, maar eerder over een stroeve uitvoering van die regels. Gaandeweg bleek het eigenlijk nog helemaal niet mee te vallen om een groslijst te maken van een teveel aan regelgeving in de ruimtelijke ordening. Tot wanhoop van de onderzoeker bleek het voor ons echter geen enkel probleem om voorbeelden te geven van problemen die ontstaan door juist een tekort aan regels.

Meer regels alstublieft

In Utrecht is het bijvoorbeeld mogelijk dat een handige projectontwikkelaar, vanwege het ontbreken van splitsingsregels, huizen in de karakteristieke Coornhertstraat opkoopt en verandert in appartementen van trespa-platen. Na klachten van een groep van 170 bewoners gaat de gemeente daar gelukkig regels voor invoeren om hier in de toekomst paal en perk aan te stellen. Ander voorbeeld: een groep eigenwoningbezitters uit Wijchen blijkt volgens nieuwe inzichten te dicht bij hoogspanningsmasten te wonen. Zo dicht dat er mogelijk gezondheidsrisico’s kunnen zijn. Wegwezen zou je zeggen, maar dat lukt niet. Kopers zijn hier natuurlijk niet voor te vinden en een uitkoopregeling laat maar op zich wachten. Daar zijn namelijk geen harde regels voor.

De Nationale Ombudsman wees enkele weken geleden nog op de onhoudbare situatie waarin woningeigenaren komen te verkeren als de overheid treuzelt met besluitvorming.  En soms wel meer dan 10 jaar lang treuzelt. Daar moeten regels voor komen vindt de Ombudsman. En dat vinden wij ook. Nog een voorbeeld: erfpacht is een zogenaamd privaatrechtelijk middel waarvan binnen de ruimtelijke ordening regelmatig gebruik wordt gemaakt. Het zorgt ervoor dat de vastgoedeigenaar de eigendom van de grond niet uit handen hoeft te geven aan woningkopers. Vaak gebeurt dit onder zeer consumentonvriendelijke voorwaarden. Kopers hebben niks in te brengen en betalen de waarde van de grond in de loop der tijd in totaal meerdere keren. Mag dat? Ja, dat mag. Want erfpacht is niet gereguleerd. Ook banken hebben dit in de gaten gekregen en hebben in bepaalde gevallen geen zin meer om dit nog te financieren. Met alle problemen voor de woningeigenaar van dien. Er moet dus zo snel mogelijk een Erfpachtwet komen waarmee consumentvriendelijke voorwaarden worden afgedwongen.

Regeldruk

En zo konden we nog wel even doorgaan. Pfff… zuchtend vertrok de onderzoeker met meer, in plaats van minder regels. Moet je hierover ook maar geen juristen interviewen. Maar serieus, volgens ons zit het beperken van regeldruk hem niet altijd in het schrappen van regels maar ook in het stellen van de juiste regels en een goede uitvoering daarvan. We zijn benieuwd naar de conclusies van het rapport. En naar de reactie van het ministerie. Die volgens ons nog niet met een rood potlood kan gaan schrappen.