Overheid als spookrijder op de woningmarkt

Geplaatst op 29 jan 2013 , bijgewerkt 29 jan 2013, 15:03

De overheid dreigt een spookrijder op de woningmarkt te worden. Dat kan alleen maar wijzen op een foute analyse van de problemen op de woningmarkt. ...

De overheid dreigt een spookrijder op de woningmarkt te worden. Dat kan alleen maar wijzen op een foute analyse van de problemen op de woningmarkt. Daarom is het goed dat de Tweede Kamer via een speciale 'Tijdelijke Commissie Huizenprijzen' een onderzoek heeft ingesteld.

Wat is er misgegaan?

De startvraag is: wat is er in het verleden misgegaan op de woningmarkt? Ik beperk me nu tot de koopwoningmarkt. Wat we zien, is dat Nederlandse gezinnen voor hetzelfde koophuis veel harder moeten werken dan pak 'm beet twintig jaar terug. De reden is dat de koopkrachtige vraag naar woningen enorm is toegenomen, terwijl het aanbod daarbij, niet alleen in kwantiteit maar ook in kwaliteit, enorm is achtergebleven. Een grotere koopkrachtige vraag (zowel vanwege een ruime kredietverlening als vanwege de gestegen arbeidsparticipatie) kan bij een star aanbod alleen maar in de prijs gaan zitten. Daarom kunnen we een woning die twintig jaar geleden met één inkomen te betalen was, nu alleen nog kopen als we per huishouden met z'n tweeën werken. Achter het starre aanbod zit onder andere het ruimtelijke ordeningsbeleid van de overheid.

Wie is de dupe?

Heel veel partijen hebben van de stijgende huizenprijzen kunnen profiteren. Gemeenten konden door de inkomsten uit het grondbeleid extra voorzieningen betalen, ontwikkelaars en bouwers konden moeiteloos hoge prijzen rekenen voor matige kwaliteit, en de sociale huursector kon profiteren van kruissubsidies door de koopsector. Mensen die al een huis hadden toen de prijzen gingen stijgen, zijn spekkoper. Maar eigenwoningbezitters die duur hebben gekocht, zitten met de gebakken peren, in de vorm van torenhoge hypotheken.

Wat nu?

Wat doe je als je op de snelweg een verkeerde afslag hebt genomen (namelijk als overheid toestaan dat het aanbod op de woningmarkt ver achterbleef bij de almaar oplopende koopkrachtige vraag?). Wat de WONEN 4.0 partijen voorstaan, is opnieuw de Tom Tom instellen en de juiste route bepalen. Wat het kabinet daarentegen doet, is hard op de rem trappen met de kennelijke bedoeling achteruit terug de snelweg op te rijden. Een gevaarlijke strategie. Door de hypotheekverstrekking uitsluitend voor starters aan strengere eisen te verbinden, verslechtert de vermogenspositie (Loan-To-Value) van ruim vier miljoen huishoudens met een eigen woning. Tegen de 800.000 huishoudens staat 'onder water'. Door het huidige kabinetsbeleid worden dat er meer dan 1 miljoen. Het tegenovergestelde van wat je wilt bereiken en slecht voor de financiële stabiliteit in ons land. Laten we de spookrijder proberen met lichtsignalen te waarschuwen. Hopelijk helpt de analyse van de 'Tijdelijke Commissie Huizenprijzen' daarbij.