Stichting van het Wonen

Geplaatst op 20 mei 2014 , bijgewerkt 20 mei 2014, 10:46

Na de Tweede Wereldoorlog worden in Nederland instituties opgericht die de wederopbouw bespoedigen. Zo verschaft het Centraal Planbureau (CPB) de re...

Na de Tweede Wereldoorlog worden in Nederland instituties opgericht die de wederopbouw bespoedigen. Zo verschaft het Centraal Planbureau (CPB) de regering economische analyses en vooruitzichten en verstrekt de Sociaal-Economische Raad (SER) uiteenlopende adviezen. Als er daarbij geen sprake is van een unanieme opvatting, kan de politiek in ieder geval horen hoe werkgevers, werknemers en deskundigen er over denken.

In de Stichting van de Arbeid (1945), ten slotte, maken werkgevers en werknemers afspraken met elkaar en met de overheid over sociaal-economische kwesties. Denk bijvoorbeeld aan het akkoord van Wassenaar, waarvan algemeen aangenomen wordt dat het ons land er weer bovenop heeft geholpen in de jaren tachtig. Stuk voor stuk nuttige instituties dus!

Dergelijke instellingen kent Nederland niet als het gaat om de woningmarkt. Terwijl de ontwikkelingen op de woningmarkt heel belangrijk zijn voor samenleving en economie. Als mensen niet meer verhuizen, zo weten we nu, stokt de bouw, de makelaardij, de verhuisbranche. Als de woningwaarde daalt, voelen mensen zich plotsklaps arm en houden zij hun uitgaven extra in de gaten. Als de woningmarkt kucht, wordt de economie verkouden.

Om de conditie van de woningmarkt te verbeteren, hebben vier partijen - Woonbond, Aedes, de makelaarsorganisaties en Vereniging Eigen Huis - de handen ineengeslagen. Medio 2012 lanceerden zij een het plan WONEN4.0 om de woningmarkt gezond te maken. Dit was ons cadeau aan de politiek: een weloverwogen plan voor de woningmarkt, alsook het daarbij benodigde maatschappelijk draagvlak. Het voorzag in de geleidelijke afschaffing van de hypotheekrenteaftrek en een verhoging van de sociale huren, met compensatie via lagere belastingtarieven en een woontoeslag. Door de voortijdige val van het kabinet Rutte 1 kwam WONEN4.0 net te laat - de partijpolitieke standpunten lagen al grotendeels vast.

Het kabinet Rutte 2 verdient lof omdat het maatregelen heeft genomen waar vorige regeringen voor terugdeinsden. Helaas heeft zij een aantal zaken niet erg handig aangepakt. Zo heeft de verplichte volledige annuïtaire aflossing voor starters het herstel van de koopwoningmarkt tegengewerkt en vertraagd. Hadden de regering en de WONEN4.0-partijen op reguliere basis bij elkaar aan tafel gezeten, hadden zulke fouten wellicht voorkomen kunnen worden. Dan zou de regering er bij het voorjaars- of najaarsoverleg tijdig op gewezen worden.

Zou het daarom niet goed zijn als er - naar analogie met de Stichting van de Arbeid - ook een Stichting van het Wonen zou komen? Zoals de eerste heeft bijgedragen aan de wederopbouw na de oorlog, zo zou de tweede kunnen helpen bij het verdere herstel van de woningmarkt. En niet onbelangrijk: bij het verijdelen van nieuwe crises.

Volg ons ook op Twitter: : @eigenhuis en @rob_mulder