Erfpacht

In Nederland staat een groot aantal huizen niet op eigen grond, maar op grond met erfpacht. Erfpacht is een recht dat het midden houdt tussen eigendom en huur. Het geeft exclusief recht op het gebruik van een onroerende zaak, meestal een stuk grond. De erfpachter betaalt daarvoor een vergoeding, de canon. Hij mag daarvoor de grond en de daarop staande woning gebruiken alsof hij eigenaar is. Er kan sprake zijn van gemeentelijke erfpacht of particuliere erfpacht. 

Gemeentelijke erfpacht

De meeste gemeenten verkopen hun grond bij de ontwikkeling van bouwprojecten aan de projectontwikkelaar of direct aan de uiteindelijke eigenaar. In sommige gemeenten heeft de gemeente de grond niet verkocht aan de eigenwoningbezitters maar verpacht. Dat wordt ook wel gemeentelijke erfpacht genoemd. Onder meer Amsterdam en Den Haag kennen gemeentelijke erfpacht. In Amsterdam is de gemeente bezig met het ontwikkelen van een nieuw erfpachtstelsel, dat het systeem transparanter moet maken. 

Particuliere erfpacht

Naast de bekende gemeentelijke erfpacht, die al meer dan een eeuw bestaat, geven steeds meer grondeigenaren grond uit in erfpacht - in plaats van dat de grond wordt verkocht. Het gaat om bijvoorbeeld particuliere vastgoedeigenaren, kerken, waterschappen en VvE's (Verenigingen van Eigenaren). Dit wordt particuliere erfpacht genoemd.