Regels hypotheekverstrekking

Geldverstrekkers hanteren strakke spelregels voor de verstrekking van nieuwe hypotheken. Deze zijn opgenomen in de wet. Het doel van deze regels is het voorkomen van betalings- en restschuldproblemen bij huiseigenaren. 

Maximale hypotheek 

Een bank, verzekeraar of andere geldverstrekker houdt bij bepaling van de maximale hypotheek rekening met 4 factoren: 

  • het inkomen
  • de marktwaarde van de woning
  • financiële verplichtingen
  • rente

Benieuwd naar wat je maximaal kunt lenen? Bereken je maximale hypotheek › 

Inkomen

Je maandelijkse hypotheeklasten moeten passen binnen je totale inkomen. In de wet staat daarom welk percentage van je inkomen besteed mag worden aan hypotheeklasten. Dit is bepalend voor je maximale hypotheek. Hoe hoger je vaste bruto inkomen, des te meer je kunt lenen.

Inkomsten en uitgaven

Marktwaarde

Naast de inkomenseis telt voor geldverstrekkers ook de 'marktwaarde' van de woning. De geldverstrekker bepaalt wat die marktwaarde precies is. Dat kan zijn:

  • De koopprijs van de woning
  • De koop-/aanneemsom, eventueel vermeerderd met grondprijs, bouwkosten, meerwerk, bouwrente en aansluiten nutsvoorzieningen
  • De getaxeerde waarde, eventueel na verbouw
  • Een modelmatige waardebepaling, de hypotheeksom moet dan onder de 90 % waarde woning blijven

Voor de aankoop van de woning mag je in 2019 maximaal 100 % van de marktwaarde lenen.

De bijkomende kosten moet je zelf betalen.

Bestaande leningen

Wil je een hypotheek afsluiten, dan wordt er onder meer gekeken naar eventuele leningen (consumptief krediet) die je al hebt. Door deze leningen heb je namelijk financiële verplichtingen en daardoor minder ruimte in je inkomen om bijvoorbeeld de hypotheeklasten te betalen. Deze schuld telt voor 2 % van de kredietgrens (maximale bedrag dat je kunt opnemen binnen de lening) per maand mee als 'financiële verplichting'.

Studieschuld

Vrijwel iedereen die nu een hypotheek aanvraagt, is met zijn of haar studie begonnen voor 1 september 2015. Deze woningkopers vallen onder de oude regeling. Dat betekent dat bij een hypotheekaanvraag 0,75 % van de studieschuld meetelt. Het gaat om de lening die aantoonbaar open staat op het moment dat je de lening aanvraagt. Bij een studieschuld van bijvoorbeeld € 10.000 gaat de bank ervan uit dat je hiervoor een maandlast heeft van € 75.  

Heb je een studieschuld opgebouwd vanaf 1 september 2015? Dan telt 0,45 % van de studieschuld mee bij de hypotheekaanvraag. In het oude leenstelsel hadden afgestudeerden een gemiddelde studieschuld van € 10.000. Dat beperkt de maximale hypotheek met zo'n € 20.000. Bij het nieuwe leenstelsel levert een studieschuld van € 10.000 ongeveer een € 12.500 lagere hypotheek op.

Aflossingsplicht

Sinds 2013 heb je niet meer bij alle hypotheekvormen recht op hypotheekrenteaftrek. Als je (extra) geld gaat lenen en recht op hypotheekrenteaftrek wilt hebben, moet je deze lening in maximaal 360 maanden (30 jaar) aflossen via maandelijkse aflossing. Dat betekent dat je nog maar kunt kiezen tussen twee leningsvormen: een annuiteitenhypotheek of een lineaire hypotheek. Voor bestaande hypotheken geldt een overgangsrecht.

Restschuld

Je hebt een restschuld als je woning minder oplevert dan je openstaande hypotheekschuld op het moment van overdracht bij de notaris. Je mag een restschuld meefinancieren als je een nieuwe woning koopt. Een aantal geldverstrekkers biedt onder voorwaarden deze mogelijkheid aan eigen klanten.

Verkopen met restschuld

Energiebesparing

Als je energiebesparende voorzieningen financiert, mag je in 2019 tot 106 % (in plaats van 100 %) van de waarde van de woning lenen. Bij de inkomenstoetsing, waarmee wordt bepaald hoeveel je kunt lenen, blijven investeringen in energiebesparing tot maximaal € 9.000 buiten beschouwing. Bij een nul-op-de-meter woning is dit zelfs € 25.000 met energieprestatiegarantie en € 15.000 zonder energieprestatiegarantie. Je inkomen moet wel minimaal € 33.000 zijn. Informeer bij je hypotheekadviseur naar de mogelijkheden.

Geld lenen voor energiebesparing

Wat mag je lenen? Een rekenvoorbeeld

  • Je vaste inkomen is € 45.000 bruto per jaar
  • Je koopt je eerste huis: een leuk appartement van € 190.000

Je financieringsplaatje ziet er als volgt uit:

  • Als je tegen 2,1 % rente leent, dan mag je op je inkomen circa € 210.000 hypothecair lenen in 2019.
  • Er geldt ook een maximum op basis van de waarde van de woning. Als de verbouwing bijvoorbeeld leidt tot € 6.000 waardevermeerdering, dan is de marktwaarde na verbouwing € 196.000. Je mag hiervan maximaal 100 % lenen: dat is € 196.000.
  • Daarnaast moet je weten hoeveel geld je nodig hebt om de woning, de bijkomende kosten en de verbouwing te bekostigen. Hieronder een overzicht van de kosten:

 Koopsom € 190.000
 Verbouwingskosten € 10.000
 Bijkomende kosten* € 11.500
 Totaal benodigd € 211.500

*) de bijkomende kosten (gesteld op ca. 6 % van de koopsom) bestaan uit: overdrachtsbelasting (2 %), kosten hypotheekadvies, notaris- en kadasterkosten hypotheekakte en leveringsakte, taxatie en borgtochtprovisie NHG.

 Hoe kan dit worden gefinancierd? 

 Totaal benodigd bedrag € 211.500
 Maximale hypotheek (op basis van marktwaarde) € 196.000
 Anders te financieren* € 15.500
*) Dit kan uit eigen middelen of een andere lening, mits het inkomen voldoende is.

Nationale Hypotheek Garantie

Voor Nationale Hypotheek Garantie (NHG) gelden specifieke voorwaarden. Je kunt een hypotheek met NHG aanvragen via je geldverstrekker of tussenpersoon. Deze beoordeelt of je aan alle voorwaarden van de Stichting Waarborgfonds Eigen Woningen (de stichting achter NHG) voldoet. 

Meer over hypotheken

Hoeveel hypotheek kan ik krijgen?
Ontdek snel en makkelijk wat je maximaal kunt lenen voor de aankoop van een woning.  Bereken maximale hypotheek
Nationale Hypotheek Garantie
Wil je een hypotheek met Nationale Hypotheek Garantie? Hiervoor gelden specifieke voorwaarden. Over NHG