Ozb schiet opnieuw omhoog
Nieuwe cijfers tonen forse verschillen tussen gemeenten; VEH roept kabinet op gat gemeentefinanciën te dichten
Huiseigenaren betalen in 2026 gemiddeld 5,3% meer onroerendezaakbelasting (ozb). Voor een doorsnee meerpersoonshuishouden groeien de jaarlijkse kosten daardoor naar €426. Dat blijkt uit het jaarlijkse woonlastenonderzoek van Vereniging Eigen Huis, dat zich grote zorgen maakt over verdere stijgingen in de komende jaren. In totaal verhogen negen gemeenten hun ozb-tarieven met meer dan 20%.
De gemeentelijke belastingaanslag is dit jaar €47 hoger dan in 2025. Die stijging wordt grotendeels veroorzaakt door de ozb-verhogingen. Gemeenten lijken daarmee in te spelen op een nog steeds dreigend ravijnjaar. De kosten voor afval- en rioolheffingen stijgen ten opzichte van vorig jaar gemiddeld met respectievelijk 4,1% en 4,7%.
Huiseigenaar betaalt rekening
De stijging in gemeentelijke woonlasten ligt al jaren hoger dan het inflatiecijfer. Een direct gevolg van structurele begrotingstekorten, constateert Vereniging Eigen Huis. Er hangen gemeenten al jaren tekorten boven het hoofd omdat de landelijke overheid de geldkraan dicht dreigt te draaien en gemeenten tegelijkertijd meer verantwoordelijkheden krijgen.
Cindy Kremer, algemeen directeur van Vereniging Eigen Huis: "Dat zie je terug in de ozb-tarieven, want daar kunnen gemeenten hun begrotingen sluitend mee krijgen. Zo komt de rekening al snel bij huiseigenaren te liggen. Wij roepen het nieuwe kabinet daarom op om voldoende geld beschikbaar te stellen voor gemeenten, zodat zij wettelijke taken – zoals jeugdzorg en Wmo – goed kunnen uitvoeren zonder eindeloze ozb‑verhogingen. Huiseigenaren mogen niet de sluitpost zijn van gemeentelijke begrotingen.”
(On)redelijke ozb
Uit aanvullend onderzoek onder 50.088 leden van Vereniging Eigen Huis blijkt dat 42% van de huiseigenaren de ozb in hun gemeente onredelijk vindt vanwege te grote sprongen in korte tijd, twijfel over de WOZ-berekening, weinig waar voor hun geld en het gevoel dat huiseigenaren melkkoe zijn. 39% van de ondervraagden vindt de ozb in hun gemeente wel redelijk omdat die gemiddeld of gelijk aan buurgemeenten is. Ook beheersbaar en acceptabel of begrip dat gemeentelijke uitgaven ergens van betaald moeten worden, zijn veelgenoemde redenen. De overige 20% zegt geen referentiekader te hebben en niet te weten wat redelijk is, heeft geen inzicht in bestedingen en financiën van hun gemeente en noemen de ozb-berekening ondoorzichtig of oncontroleerbaar.
Grootste stijgers
Gemeente Alphen aan den Rijn verhoogt de ozb met bijna 40% en is daarmee eenzame koploper. Rozendaal (+29,1%) en Maasgouw (+28,8%) volgen op gepaste afstand. In totaal stijgt de ozb in 9 gemeenten met meer dan 20%. In 16 gemeenten daalt het ozb-bedrag juist. Inwoners van Bloemendaal betalen het hoogste ozb-bedrag: €1.072, terwijl Texel de goedkoopste gemeente is met €136 per jaar.
In meer dan de helft van de gemeenten zijn de totale gemeentelijke woonlasten inmiddels meer dan €1.000. In acht gemeenten bedragen ze zelfs meer dan €1.500 op jaarbasis. Bloemendaal en Laren zijn koploper met respectievelijk €1.715 en €1.708. Inwoners van Rijssen-Holten (€625) en Ameland (€660) zijn het goedkoopste uit. Rijssen-Holten is ook de grootste daler in totale gemeentelijke woonlasten (-11%), gevolgd door Boekel (-8%). Grootste stijgers zijn Rheden en Leudal, waar inwoners hun gemeentelijke woonlasten met meer dan 20% zien toenemen.
Over het onderzoek
Vereniging Eigen Huis doet in samenwerking met Marlyse Research twee keer per jaar onderzoek naar de ontwikkeling van de gemeentelijke woonlasten: in december 2025 een steekproef onder 106 gemeenten en in februari 2026 het volledig overzicht in alle 342 gemeenten. Omdat de WOZ-waarden in 6 gemeenten (Doetinchem, Hattem, Heerde, Oldenbroek, Schagen en Stadskanaal) ten tijde van het onderzoek nog niet bekend waren, zijn die gemeenten niet meegenomen in de resultaten. De WOZ-gegevens zijn afkomstig van het CBS en De Waarderingskamer. De vermelde riool- en afvalheffingen betreffen allen meerpersoonshuishoudens.
Daarnaast heeft Vereniging Eigen Huis in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 een onderzoek uitgevoerd onder 50.088 leden. Zo weet de vereniging wat er in gemeentes speelt en wat leden belangrijk vinden op het gebied van wonen. Dat onderzoek is uitgevoerd tussen 23 januari en 2 februari 2026.
