Energiekosten berekenen: zo pak je het aan
Door een verandering in je woonsituatie kunnen je energiekosten veranderen of misschien heb je tot nu toe geen inzicht in je kosten voor stroom en gas. Weten waar je aan toe bent? Wij leggen uit hoe je je energiekosten kunt berekenen.

Berekenen energiekosten
Je energiekosten berekenen gaat het makkelijkst met je werkelijke energieverbruik. Deze vind je terug op je jaarafrekening of in de app of online omgeving van je energieleverancier. Wil je overstappen op een nieuw energiecontract? Vul je stroom- en gasverbruik, en als je zonnepanelen hebt ook je teruglevering, in een energievergelijker in en ontdek welk contract het beste bij jouw situatie past.
Energiekosten berekenen bij nieuwe woning of andere woonsituatie
Verandert je woonsituatie, dan verandert mogelijk ook je gemiddelde verbruik en dus je energiekosten. Bijvoorbeeld door:
- Gezinsuitbreiding of kinderen uit huis. Afhankelijk van of je kinderen krijgt of je kinderen juist het huis uit gaan, is de kans groot dat je kosten voor stroom en gas stijgen of juist dalen.
- Verbouwen en/of verduurzamen. Heb je geïsoleerd, dan gaat je gasverbruik waarschijnlijk omlaag. Maar heb je uitgebouwd waardoor je huis groter wordt, dan kan je gasverbruik ook stijgen. Laat je zonnepanelen installeren, dan betaal je waarschijnlijk minder voor stroom.
- Je verhuist naar een nieuwe woning. Als je verhuist verandert waarschijnlijk je energieverbruik. Bijvoorbeeld doordat je groter of juist kleiner gaat wonen of verhuist van een oude woning naar een nieuwbouwwoning. De makelaar geeft meestal wel een schatting van wat de huidige bewoners betalen. Zo weet je ongeveer hoeveel je straks elke maand betaalt. Ook kun je uit het energielabel opmaken hoe goed het huis is geïsoleerd. Hoe beter geïsoleerd, hoe minder gas je verbruikt.
In al deze situaties is het waarschijnlijker lastiger om je energiekosten te berekenen. Kijk daarom naar het gemiddelde verbruik van een huishouden in een vergelijkbare situatie. Lees meer over het gemiddelde energieverbruik.
Maak het jezelf makkelijk en gebruik altijd een energievergelijker, deze doet de berekening voor je. Voor het beste resultaat vul je hier je daadwerkelijke verbruik in. Dan krijg je het beste inzicht in je energiekosten. Heb je deze niet, gebruik dan het gemiddelde zoals hierboven beschreven.
Vind het voordeligste contract voor jou met de Energievergelijker
Wil je overstappen van energieleverancier? Vergelijk makkelijk actuele aanbiedingen voor energiecontracten via onze Energievergelijker.
Nieuw termijnbedrag
Met de inschatting van je energieverbruik berekent jouw energieleverancier je energiekosten. Wanneer je een vergelijker gebruikt zie je wat je jaarlijkse nieuwe energiekosten zijn. Ook zie je hier je nieuwe termijnbedrag terug. Dit zijn je energiekosten per maand. Deze betaal je aan je leverancier en wordt ook wel voorschotbedrag genoemd. Dit bedrag is vaak wat hoger omdat eventuele kortingen, zoals een welkomstbonus, hierin verrekend zitten. Deze worden meestal pas aan het einde op je eind- of jaarafrekening in mindering gebracht. Let op! Heb je aan het einde van het jaar meer verbruikt dan verwacht, dan moet je bijbetalen. Is je verbruik lager dan verwacht, dan ontvang je geld terug.
Houd je verbruik gedurende het jaar goed in de gaten via de app of online omgeving van je energieleverancier. Hierin kun je het maandbedrag eventueel aanpassen. Zo voorkom je dat je moet bijbetalen aan het einde van het jaar.
Factoren die invloed hebben op kosten voor stroom en gas
Je energierekening bestaat uit verschillende onderdelen. Deze factoren hebben de meeste invloed op je energiekosten:
Gemiddeld energieverbruik
De belangrijkste factor voor je energiekosten is je verbruik. Je verbruik wordt onder andere bepaald door de grootte en de ligging van je woning en de gezinssamenstelling. Een gezin in een vrijstaande woning verbruikt meer energie dan iemand die in een appartement woont met woningen naast, boven en onder zich. Ook je levensstijl en verduurzaming spelen een rol. Een goed geïsoleerd huis verbruikt in de regel minder gas dan een oud ongeïsoleerd huis. En zet je de verwarming altijd op 21 graden of verbruik je veel stroom omdat je een jacuzzi in de tuin hebt, dan vallen je energiekosten hoger uit dan wanneer je zuiniger omgaat met je verbruik.
Vaste leveringskosten
Je betaalt een vast bedrag per maand aan je energieleverancier voor kosten die je leverancier maakt. Bijvoorbeeld administratiekosten. Deze vaste leveringskosten verschillen per energieleverancier.
Variabele leveringskosten
Naast vaste leveringskosten betaal je ook kosten voor de hoeveelheid kilowattuur (kWh) stroom en kuub gas die je per jaar verbruikt. Bij een dynamisch of variabel contract betaal je hiervoor een variabel tarief. Bij een vast energiecontract staat dit bedrag vast. De variabele leveringskosten worden ook wel leveringskosten per kilowattuur en kubieke meter gas of levering normaal en dal genoemd. De gas- en stroomprijs kunnen elk moment verschillen. Bij een dynamisch energiecontract merk je dit gelijk. Dan wijzigen de gastarieven namelijk dagelijks en de stroomtarieven veranderen elk uur of kwartier.
Netbeheerkosten
Je betaalt maandelijks netbeheerkosten voor de aanleg en onderhoud van het energienet en het transport van stroom en gas.
(Vermindering) energiebelasting
Voor de energiebelasting betaal je een vast bedrag per kuub gas en kWh stroom. Hoe hoger je energieverbruik, hoe hoger de energiebelasting. Omdat elk huishouden een minimale hoeveelheid stroom en gas nodig heeft ontvang je op je jaarafrekening ook een vermindering energiebelasting. Dit wijzigt elk jaar.
Zonnepanelen
Met zonnepanelen wek je groene stroom op. Een deel van die opwek gebruik je zelf waardoor je minder betaalt voor stroom. Tegelijkertijd lever je ook een deel terug aan het net. Tot 2027 mag je deze teruggeleverde stroom nog salderen. Hierbij trekt je energieleverancier de stroom die je hebt teruggeleverd af van de stroom die je hebt afgenomen. Over het saldo betaal je het afgesproken tarief. Lever je op jaarbasis meer stroom terug dan dat je hebt afgenomen, dan ontvang je voor de hoeveelheid stroom die overblijft na salderen een terugleververgoeding van je energieleverancier. De hoogte van deze vergoeding verschilt per leverancier. Tegelijkertijd betaal je voor deze teruglevering ook terugleverkosten. Hierdoor ben je met zonnepanelen niet altijd goedkoper uit.
Op je energiekosten besparen
Er zijn veel manieren om te besparen op energie. Breng bijvoorbeeld radiatorfolie aan achter je radiatoren en vervang je douchekop door een waterbesparende variant.