Echtscheiding en eigen woning

Als u en uw partner uit elkaar gaan, heeft dat gevolgen voor de eigen woning en financiën. Wat kunt u verwachten? 

Uitkopen of verkopen?

Als slechts één van u eigenaar is van het huis, hoeft de woning niet te worden verdeeld. De eigenaar kan in het huis blijven wonen. 

Staat de woning op naam van u beiden? Dan zijn er grofweg twee mogelijkheden: De woning verkopen (pdf) of De ex-partner uitkopen (pdf). 

Verkopen en overwaarde

Verkoopt u het huis en heeft u overwaarde? Dan krijgt u te maken met de bijleenregeling (pdf). Dit houdt in dat u de vrijgekomen overwaarde (ook wel: eigenwoningreserve) tot drie jaar na de verkoop moet gebruiken voor de aankoop van een andere woning. Doet u dat niet? Dan krijgt u over dit bedrag  geen hypotheekrenteaftrek. Uw deel van de overwaarde wordt naar eigendomsverhouding berekend. 

Verkopen met restschuld

Bij verkoop kunt u met onderwaarde te maken krijgen. De woning brengt dan minder op dan de hypotheekschuld. In dat geval moet de restschuld onder u beiden worden verdeeld. 

Als een van beiden in het huis blijft wonen en er is - na taxatie - sprake van onderwaarde, dan vergoedt de vertrekkende ex-partner naar rato zijn of haar aandeel in de woning én de onderwaarde. 

Huis verkopen met restschuld
Restschuld en NHG 

Hypotheekrenteaftrek

Sluit u een nieuwe lening af om uw partner uit te kopen? Of neemt u het deel van de bestaande lening van uw partner over? In beide gevallen bent u verplicht om de nieuwe lening volledig en minimaal annuïtair af te lossen. Doet u dat niet, dan heeft u over (dat deel van) de lening geen recht op hypotheekrenteaftrek. 

Op uw eigen hypotheekdeel hoeft u voor het behoud van renteaftrek niet verplicht af te lossen, mits dat hypotheekdeel voor 1 januari 2013 is afgesloten. 

Hypotheekregels

Scheidingsregeling

Boedelverdeling duurt na een scheiding vaak nog enige tijd. Zolang de een de ander niet heeft uitgekocht of de woning zelf niet is verkocht, zijn u en uw ex-partner beiden nog eigenaar van de woning. 

Is de woning voor u geen hoofdverblijf meer? Dan komt u voor de inkomstenbelasting niet langer in aanmerking voor hypotheekrenteaftrek. De Belastingdienst heeft speciaal hiervoor een scheidingsregeling (pdf).  

Tijdens een periode van twee jaar kunt u de financiële zaken aanpassen aan de nieuwe situatie. Zo kan het huis op een later tijdstip worden verkocht. Of door uw achterblijvende ex-partner geheel worden overgenomen. Na deze twee jaar wordt de woning voor u belast in box 3 (pdf) en realiseert u (fictief) de overwaarde op uw deel van de woning. Bij aankoop van een nieuwe woning moet u hiermee rekening houden in verband met bijleenregeling (pdf). 

Ex-partner betaalt niet mee

Als de hypotheek op naam van u beiden staat, bent u samen verantwoordelijk voor de betaling van hypotheeklasten. Maar wat kunt u doen als uw ex-partner niet meer wil of kan betalen?  

1. Schrijf uw ex-partner een aangetekende brief. Daarin: 

  • stelt u uw ex-partner in gebreke; 
  • stelt u een termijn waarbinnen uw ex-partner alsnog aan u moet betalen. Gangbaar is een termijn van twee weken

2. Reageert uw ex-partner niet? Schakel dan een incassobureau of deurwaarder in. Geef daarbij aan welke vordering u heeft op uw ex-partner - het aandeel in de hypotheeklasten dat uw ex-partner had moeten betalen. Onderbouw de vordering indien mogelijk met bewijsstukken: de hypotheekakte, de eigendomsakte en de voorwaarden waaronder u getrouwd bent of was. 

3. Geeft uw ex-partner geen gehoor aan uw herhaalde oproepen? En boekt het incassobureau of de deurwaarder ook geen resultaat? Stap dan naar de rechter. 

  • Is de vordering op uw ex-partner lager dan € 25.000, dan kunt u naar de kantonrechter. U heeft hiervoor geen advocaat nodig. We adviseren de dagvaarding wel door een advocaat te laten opstellen vanwege de formele eisen waaraan deze moet voldoen.
  • Is de vordering op uw ex-partner meer dan € 25.000, dan moet u naar de rechtbank, sector civiel. Hiervoor heeft u altijd bijstand door een advocaat nodig.

Meer tips over geldzaken en echtscheiding
Meer over de fiscale gevolgen van een echtscheiding 

Kijk ons online seminar terug

In het online seminar 'Scheiden en een eigen huis' gaan we in op de juridische, fiscale en financiële gevolgen van een scheiding met betrekking tot de eigen woning. Een greep uit de vragen die aan bod komen: hoe wordt de woning verdeeld? Welke partner mag de hypotheekrente fiscaal aftrekken? Waar krijgt u mee te maken als u de woning over wilt nemen en de hypotheek op uw naam voort wilt zetten?  

Naar het online seminar 'Scheiden en een eigen huis'